Regjistri i Italianëve Rezidentë Jashtë Vendit (A.I.R.E.) është krijuar me ligjin e datës 27 tetor 1988, nr. 470 (LIGJI 27 tetor 1988, nr. 470 – Normattiva). Ai administrohet nga Komunat në bazë të të dhënave dhe informacioneve që vijnë nga Zyrat Konsullore jashtë vendit.
Regjistri i Italianëve Rezidentë Jashtë Vendit (AIRE) dhe Regjistri i Popullsisë Rezidente (APR) përbëjnë Regjistrin Kombëtar të Popullsisë Rezidente (ANPR), i krijuar pranë Ministrisë së Brendshme në vitin 2022. ANPR është një bankë të dhënash unike në nivel kombëtar që përmban informacionet e futura dhe të administruara nga Komunat.
Shtetasi italian që deklaron se banon jashtë vendit regjistrohet në regjistrin konsullor të Konsullatës kompetente territorialisht përmes kërkesës së tij për regjistrim në Regjistrin e Italianëve Rezidentë Jashtë Vendit (AIRE), e cila i transmetohet Komunës së fundit të rezidencës së tij në Itali. Nga ana e saj, Komuna do të procedojë me regjistrimin e qytetarit në seksionin AIRE dhe do ta çregjistrojë atë nga Regjistri i Popullsisë Rezidente në Itali (APR).
Regjistrimi në A.I.R.E. është detyrim i qytetarit (neni 6, Ligji 470/1988; neni 11 Ligji 1228/1954) dhe përbën kusht për të përfituar nga shërbimet konsullore të ofruara nga Përfaqësitë jashtë vendit, si dhe për ushtrimin e të drejtave të rëndësishme zgjedhore, shëndetësore, sociale dhe fiskale, civile dhe personale, si për shembull:
- të votojë me postë në rastin e zgjedhjeve politike dhe referendumeve, sipas neneve 75 dhe 138 të Kushtetutës, siç parashikohet nga ligji 459/2001;
- të votojë në zgjedhjet e përfaqësuesve italianë në Parlamentin Evropian pranë qendrave të votimit të krijuara nga rrjeti diplomatik-konsullor në vendet që i përkasin BE-së;
- të marrë lëshimin e dokumenteve të identitetit dhe të udhëtimit;
- të kërkojë lëshimin e certifikatave që janë në kompetencë të Përfaqësive jashtë vendit;
- të rinovojë patentën e drejtimit (vetëm në vendet jashtë BE-së; për detaje konsultoni seksionin Patenti di guida).
Duhet të regjistrohen në A.I.R.E.
- qytetarët që vendosin jashtë vendit banimin e tyre të zakonshëm;
- ata që tashmë jetojnë atje dhe nuk janë ende të regjistruar;
Rezidenca e një personi përcaktohet nga banimi i tij i zakonshëm dhe vullnetar në një vend të caktuar, i zbuluar nga zakonet e jetës dhe nga zhvillimi i jetës së tij familjare, profesionale dhe shoqërore.
Nuk duhet të regjistrohen në A.I.R.E.
- qytetarët që shkojnë jashtë vendit për një periudhë kohe më të shkurtër se 12 muaj;
- punëtorët sezonalë;
- drejtuesit e shkollave, mësuesit dhe personeli administrativ i shkollës të vendosur jashtë funksionit dhe të dërguar jashtë vendit në kuadër të aktiviteteve shkollore jashtë territorit kombëtar;
- punonjësit e përhershëm të shtetit në shërbim jashtë vendit dhe familjarët e tyre bashkëjetues që janë të njoftuar sipas Konventave të Vjenës për marrëdhëniet diplomatike dhe marrëdhëniet konsullore përkatësisht të viteve 1961 dhe 1963;
- ushtarakët italianë në shërbim pranë zyrave dhe familjarët e tyre bashkëjetues dhe strukturat e NATO-s të vendosura jashtë vendit;
- studentët që transferohen jashtë vendit për periudhën e studimeve duke mbetur në ngarkim të prindërve dhe duke përfituar asistencë shëndetësore në Itali, pasi ruajnë banimin e tyre të zakonshëm në Itali. Ata duhet të informojnë Zyrën Konsullore kompetente për praninë e tyre në vend.
Kujtohet se regjistrimi në A.I.R.E. është FALAS.
Si bëhet kërkesa për regjistrim në A.I.R.E.
Kërkesa për regjistrim duhet të bëhet për të gjithë bërthamën familjare përmes portalit të shërbimeve konsullore online të quajtur FAST IT, i disponueshëm në gjuhën italiane dhe angleze, brenda të cilit janë të disponueshme edhe “Pyetjet e Shpeshta”. Për të përdorur portalin Fast It është e nevojshme të keni një adresë poste elektronike. Është e rëndësishme të vendosni të dhënat tuaja dhe adresën në mënyrë të saktë dhe të plotë së bashku me të gjitha dokumentet e kërkuara nga portali Fast-It.
KUJDES – Kërkesa për regjistrim në AIRE nuk konsiderohet automatikisht e pranuar: statusi i praktikës do të përditësohet herë pas here në portal. Personit të interesuar do t’i dërgohet një njoftim, edhe përmes emailit, për përfundimin efektiv të regjistrimit në AIRE nga ana e Komunës italiane.
Zyra konsullore që merr kërkesën për regjistrim në AIRE, pasi kontrollon saktësinë e dokumentacionit të paraqitur, regjistron kërkuesin në regjistrin konsullor dhe transmeton kërkesën për regjistrim në AIRE në Komunën italiane të rezidencës së fundit të kërkuesit brenda 180 ditëve. Përditësimi i Regjistrit të Italianëve Rezidentë Jashtë Vendit (AIRE) nga ana e Komunës mund të kërkojë periudha kohe të ndryshme.
Regjistrimi hyn në fuqi nga data e paraqitjes së kërkesës së plotë.
Në rast të paraqitjes së një kërkese për regjistrim në AIRE të paplotë, Konsullata do të kërkojë, përmes të njëjtit portal Fast It, plotësimin e dokumentacionit që mungon, i cili duhet të paraqitet brenda afatit prej 30 ditësh. Mosplotësimi i dokumentacionit të kërkuar do të sjellë anulimin e praktikës së regjistrimit në AIRE dhe qytetari do të duhet të paraqesë një kërkesë të re.
Arsyet e mundshme për refuzimin e kërkesës për regjistrim në AIRE janë:
- kërkesa e paraqitur në një Zyrë konsullore jo kompetente për territorin;
- mungesa e shtetësisë italiane të kërkuesit;
- mosparaqitja e dokumentacionit shtesë të kërkuar përmes Fast-It brenda afatit prej 30 ditësh.
Dokumentacioni i nevojshëm për regjistrim për t’u ngarkuar në FAST IT: kopje e një dokumenti italian identiteti; formulari i nënshkruar (për t’u printuar drejtpërdrejt nga portali pas futjes së të dhënave tuaja anagrafike); provë e rezidencës (leje qëndrimi në Maqedoninë e Veriut, fatura shërbimesh, kontratë qiraje).
Kërkesa për regjistrim në A.I.R.E. për të mitur
Kërkesa për regjistrim në A.I.R.E. për një të mitur duhet të nënshkruhet nga të dy mbajtësit e përgjegjësisë prindërore dhe të shoqërohet me kopjet e dokumenteve përkatëse të identitetit.
Në mungesë të nënshkrimit të të dy prindërve, kërkesa duhet të plotësohet me një dokument pëlqimi nga prindi që nuk ka nënshkruar dhe me kopje të dokumentit të tij të identitetit. Në mungesë të pëlqimit, prindi që kërkon regjistrimin duhet të shpjegojë arsyet e mungesës së pëlqimit.
Regjistrimi në A.I.R.E. ex officio
Regjistrimi i qytetarit që banon jashtë vendit mund të bëhet edhe ex officio, në bazë të informacioneve për të cilat Zyra konsullore ka dijeni, në bazë të të dhënave që ka në dispozicion (shih neni 6, paragrafi 6, Ligji 470/1988 dhe Ligji 241/1990 për procedurën administrative).
Verifikimi i të dhënave tuaja anagrafike
Përmes portalit FAST IT është e mundur gjithashtu të verifikoni të dhënat tuaja anagrafike.
Çfarë ndodh nëse nuk regjistroheni në A.I.R.E.
Regjistrimi në A.I.R.E. bëhet pas një deklarimi që personi i interesuar duhet të bëjë pranë Zyrës konsullore kompetente për territorin brenda 90 ditëve nga transferimi i rezidencës dhe sjell njëkohësisht çregjistrimin nga Regjistri i Popullsisë Rezidente (A.P.R.) i Komunës së prejardhjes. Kushdo që, duke pasur detyrime anagrafike, shkel dispozitat e Ligjit 24 dhjetor 1954, nr. 1228 (i ndryshuar nga Ligji 30 dhjetor 2023, nr. 213), të Ligjit 27 tetor 1988, nr. 470 dhe të rregulloreve të zbatimit të ligjeve të sipërpërmendura është subjekt i sanksioneve administrative me gjobë. Autoriteti kompetent për verifikimin dhe vendosjen e sanksionit është Komuna në regjistrin e së cilës është i regjistruar shkelësi.
Përditësime nga ana e qytetarit
Qytetari që banon jashtë vendit dhe është i regjistruar në AIRE është përgjegjës për përditësimin e pozitës së tij anagrafike dhe për këtë arsye duhet të komunikojë menjëherë në zyrën konsullore:
- Çdo ndryshim të gjendjes së tij civile, edhe për regjistrimin në Itali të akteve të huaja që e prekin atë (martesë, bashkim civil, lindje, divorc, vdekje, etj.);
- Çdo ndryshim adrese. Është e rëndësishme që bashkatdhetari të komunikojë adresën e tij në mënyrë të saktë dhe të plotë duke iu përmbajtur rregullave postare të vendit të rezidencës.
Mos-përditësimi i informacioneve personale, veçanërisht atyre që lidhen me ndryshimin e adresës, e bën të pamundur kontaktin me qytetarin dhe marrjen e zarfit zgjedhor në rast votimesh.
Ndryshimi i adresës (brenda së njëjtës zonë konsullore): Qytetari i regjistruar në AIRE që transferohet brenda së njëjtës zonë konsullore të rezidencës duhet të paraqesë deklarimin e ndryshimit të adresës për vete dhe për familjarët bashkëjetues pranë Zyrës konsullore brenda 90 ditëve nga transferimi: kërkesa duhet të bëhet përmes portalit online FAST IT.
Transferimi në një zonë tjetër konsullore: Qytetari i regjistruar në AIRE që transferohet nga një zonë konsullore në një tjetër (të të njëjtit vend ose të një vendi tjetër) duhet të paraqesë deklarimin e transferimit në Zyrën konsullore kompetente për territorin për rezidencën e re përmes portalit FAST IT brenda 90 ditëve nga transferimi. Moskomunikimi i transferimit do të sjellë deklarimin e qytetarit si i paarritshëm me pasojë çregjistrimin nga regjistri anagrafik nga Komuna e regjistrimit AIRE.
Riatdhesimi në Itali: Qytetarët e regjistruar në AIRE që kthehen përfundimisht në Itali duhet të paraqiten pranë Komunës italiane ku kanë vendosur të vendosen për të deklaruar adresën e re të rezidencës brenda afateve të parashikuara nga dekreti i Presidentit të Republikës 30 maj 1989, nr. 223. Mosdeklarimi ose deklarimi i vonuar i riatdhesimit dënohet me sanksion administrativ me gjobë. Në të njëjtën datë Komuna do të procedojë me çregjistrimin nga AIRE të qytetarit me regjistrim të njëkohshëm në APR (Regjistri i Popullsisë Rezidente). Komuna do t’i komunikojë Konsullatës së prejardhjes të dhënat anagrafike të anëtarëve të bërthamës familjare me shtetësi italiane që janë riatdhesuar së bashku me datën përkatëse të riatdhesimit. Zyra konsullore do të përditësojë pozicionin e personave të interesuar në regjistrin e saj konsullor. Qytetari italian që banon jashtë vendit prej të paktën 12 muajsh dhe që transferon rezidencën e tij në Itali ka të drejtë për lehtësime doganore dhe – në varësi të rregulloreve rajonale, provinciale ose komunale – për kontribute të mundshme financiare. Përjashtimet doganore zbatohen për sendet shtëpiake të zotëruara dhe të përdorura nga kërkuesi dhe të destinuara për përdorim personal, si edhe për automjetin e zotëruar prej të paktën 6 muajsh.
Rikthimi i sendeve shtëpiake duhet të bëhet brenda 12 muajve nga data e deklaruar si dita e fundit e rezidencës jashtë vendit. Për detaje i referoheni faqes së internetit të Agjencisë së Doganave dhe Monopoleve.
Çregjistrimi nga A.I.R.E.
Çregjistrimi nga AIRE (neni 4, Ligji 470/88) bëhet nga Komuna (eventualisht në bazë të të dhënave dhe informacioneve që vijnë nga Zyrat konsullore jashtë vendit):
- Për regjistrim në Regjistrin e Popullsisë Rezidente (A.P.R.) të një Komune italiane pas transferimit nga jashtë ose riatdhesimit.
- Për vdekje, përfshirë vdekjen e supozuar të deklaruar gjyqësisht.
Për mungesë të supozuar, përveç nëse provohet e kundërta, pas kalimit të njëqind viteve nga lindja ose pas kryerjes së dy verifikimeve të njëpasnjëshme, ose kur rezulton se adresa jashtë vendit e komunikuar më parë nuk është më e vlefshme dhe nuk është e mundur të merret ajo e re. - Për humbje të shtetësisë italiane.
Vetëm në rast të pamundësisë së arsyetuar për të përdorur portalin FAST IT, qytetari mund të kërkojë regjistrimin në AIRE duke rezervuar një takim në Prenot@mi dhe duke paraqitur: dokumentin e tij italian të identitetit dhe një kopje; një provë të rezidencës (leje qëndrimi në Maqedoninë e Veriut, fatura, kontratë qiraje) dhe formularin e plotësuar.
Për informacione ju lutemi të shkruani një email në consolare.skopje@esteri.it.
Certifikata e regjistrimit në AIRE
Konsullata NUK mund të lëshojë certifikata të regjistrimit në AIRE. Nëse dëshironi të merrni një certifikatë të regjistrimit në AIRE duhet ta kërkoni drejtpërdrejt nga Komuna italiane e regjistrimit dhe jo nga kjo Zyrë. Kujtohet se konfirmimi i regjistrimit në AIRE dërgohet, zakonisht me email, nga Komuna italiane drejtpërdrejt te bashkatdhetari.
Disa certifikata anagrafike të lëshuara nga Komunat italiane mund të kërkohen online dhe falas në Anagrafe Nazionale me kusht që të keni një identitet digjital (CIE, SPID ose CNS), pasi kjo mënyrë është tashmë e vetmja në Itali për të hyrë në shërbimet telematike të ofruara nga Administrata Publike.
Zyra Konsullore mund të lëshojë një vërtetim të regjistrimit në regjistrin konsullor.